
Wetenschappelijke onderbouwing
Er wordt wereldwijd, en ook in Nederland, steeds meer onderzoek verricht naar de precieze werking en de effecten van reflexzonetherapie. Hieronder vind je een aantal wetenschappelijke onderzoeksartikelen, sommige uitgebreid uitgelegd in het Nederlands. Wetenschappelijk onderzoek blijft doorgaans zo´n 5 jaar relevant als betrouwbare bron. Omdat er maar relatief beperkt onderzoek gedaan kan worden naar reflexologie, in deze opsomming ook oudere onderzoeken die het vermelden waard zijn.
- Zie voor een uitgebreid overzicht de site Reflexology Resources.
- 2025 – Reflexology as a Complementary Therapy: A Critical Review Toward a Definition Based on Its Neurophysiological Action
Onderzoeker Davila legt uit hoe door reflexologie fysiologische interacties in het neurale circuit in de hersenen tot stand komen en een herstellend effect kunnen creëren. - 2024 – A systematic review of manual therapy modalities and anxiety
Een systematische review van 34 onderzoeken om vast te stellen of diverse manuele therapieën symptomen van anxiety (onrust/angst) kunnen verminderen. De 5 reflexologie-onderzoeken scoren positief.
- 2024 – Effect of Foot Reflexology on Patients With Multiple Sclerosis – A Systematic Review of Current Evidence
Een overzichtsstudie van reflexologie bij MS gebaseerd op 9 onderzoeken met 545 patients. Er wordt een positief en significant effect gevonden op vermoeidheid, pijn, spierspasmen, stijfheid en psychologische symptomen. En een verbetering van darm- en blaasfuncties en de kwaliteit van leven. - 2024 – Neural Pathways of Applied Reflexology using Real-Time Task-Based and Resting-State fMRI in Healthy Controls and Patients with Stroke
Bij cliënten met een CVA tonen fMRI beelden aan dat door reflexologie een neurosensorische stimulus de hersenennetwerken kan moduleren en activeren, ook wanneer er breinschade is. - 2023 – Fasciale relaties in reflexologie
Eigenschappen van fascia en fasciale relaties geven een nieuwe kijk op reflexzonetherapie en vormen mogelijk een verklaring van de gezondheidsbevorderende werking van de therapie. - 2022 – The Effects of Foot Reflexology on Vital Signs – A Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials
Een meta-analyse van 13 onderzoeken met in totaal 819 patiënten. Reflexogie verbetert de vitale functies als bloeddruk, hartslagfrequentie, ademhalingsfrequentie en zuurstofsaturatie. - 2022 – Effect van voetreflexologie op complicaties aan de voeten bij DM type 2
Verslag van een pilotstudie (gerandomiseerde gecontroleerde trial, RCT) waaraan zeventien patienten met DM-2 deelnamen. - 2022 – Doorbraak in onderzoek naar reflexzonetherapie?
In dit artikel wordt een aantal onderzoeken naar de effecten van reflexzonetherapie beschreven en besproken. De bewijsvoering wordt steeds beter, concludeert de auteur. Over het werkingsmechanisme van reflexzonetherapie zijn verschillende theorieën. Het lijkt zaak hiervoor ook kwalitatief goede onderbouwing te vinden. - 2022 – ‘Reflexology: Exploring the mechanism of action’
Wat zijn de werkingsmechanismen van reflexologie? Whatley onderzoekt de relatie met de fascia, placebo-effecten en verkent het effect op mechanotransductie op de voeten. - 2021 – Can foot reflexology be a complementary therapy for sleep disturbances? Evidence appraisal through a meta-analysis of randomized controlled trials
Onderzoeker Huang concludeert op basis van 42 onderzoeken en bijna 4.000 patiënten dat reflexolgie de slaapkwaliteit verbetert bij mensen die verstoorde slaap hebben. - 2021 – Reflexology and relaxation in Integrative Palliative Care – A Randomized Controlled Comparative Study
Patiënten in de palliatieve fase van kanker hebben meer baat bij reflexzonetherapie dan ontspanningsoefeningen. Onderzoek laat zien dat zachte behandeling op de voeten pijn, angst en depressie beter vermindert en dat het effect aanhoudt. - 2021 – Unieke warmtebeelden van reflexzonemassage – Nieuwe resultaten van Engels onderzoek bij lymfoedeem.
Via warmtetechnieken hebben onderzoekers van de Universiteit van Cardiff unieke opnames gemaakt van temperatuurveranderingen die optreden tijdens reflexzonemassage. - 2021 – Voetreflexologie vermindert pijn tijdens bevalling
In deze studie is onderzocht of voetreflexologie helpt om de pijn tijdens de bevalling te verminderen. - 2019 – Reflexzonetherapie bij kanker – Onderzoek en ervaring
Wat kan reflexzonetherapie voor je betekenen als je met kanker wordt geconfronteerd? Persoonlijke verhalen gecombineerd met wetenschappelijk onderzoek. - 2019 – Stress de baas met reflexzonetherapie – Het effect van reflexzonetherapie op chronische stress
Een in-depth artikel van de Commissie Onderzoek & Ontwikkeling van VNRT. - 2018 – Effectiveness of reflexology on anxiety of patients undergoing cardiovascular interventional procedures – A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials
Meta-analyse van 10 onderzoeken bij 760 deelnemers. De onderzoekers vonden een positief effect op spanning door voetreflexmassage voor en na een cardiovasculaire ingreep. - 2015 – Het effect van VoetreflexPlus™ therapie op de kwaliteit van leven bij patiënten met verschillende aandoeningen en klachten
In deze outcomes research multicenter pilotstudie zijn de resultaten gemeten van voetreflexPlus bij 107 cliënten met verschillende aandoeningen en klachten. VoetreflexPlus-massage verbeterde de kwaliteit van leven bij alle aandoeningen. - 2014 – De werking van reflexologie – Stress verminderen na een bypassoperatie
Uit Iraans onderzoek blijkt dat de stress die een bypassoperatie met zich meebrengt, verminderen kan door reflexzonetherapie. - 2014 – Multiple case study bij fibromyalgie – Reflexzonetherapie brengt bewustwording
Een klein maar toch ook interessant onderzoek naar de rol van bewustwording in het bevorderen van menselijk welzijn. - 2014 – The Physiological and Biochemical Outcomes Associated with a Reflexology Treatment: A Systematic Review
Deze systematic review van 12 studies laat biochemische veranderingen zien op parameters voor stress en spanning, met o.a. een positief effect op bloeddruk, cardiale index en speekselamylase. - 2013 – Reflexologie bij idiopatische constipatie
Een Britse pilot study naar effectiviteit van reflexologie bij constipatie met onbekende oorzaak. - 2013 – IJskoud experiment naar effect van reflexologie bij pijn
Duidelijk verslag van een klein onderzoek waarin gezocht werd naar het effect van reflexzonetherapie op pijnbeleving. - 2013 – Wat doet reflexologie met je brein?
Helder verslag van Japans onderzoek naar het effect van reflexologie. - 2011 – Effects of Foot Reflexology on Fatigue, Sleep and Pain – A Systematic Review and Meta-analysis
Een meta-analyse van 44 studies waarbij voetreflexmassage een significant effect heeft op vermoeidheid en slaap. - 2008 – Invloed op eigen welzijn – Fantoompijn zelf behandelen met reflexologie
Reflexologie kan pijnverlichting brengen bij mensen met fantoompijn aan het onderbeen. Dit effect kan een bepaalde tijd aanhouden. - 2001 – Influence of reflex zone therapy of the feet on intestinal blood flow measured by color Doppler sonography
Aangetoonde verbeterde bloedtoevoer naar de darmen bij behandeling van de bijbehorende reflexzones met de wandelende duim. - 1999 – Changes of renal blood flow during organ-associated foot reflexology measured by color Doppler sonography
Aangetoonde verbeterde bloedtoevoer naar nieren bij behandeling van de bijbehorende reflexzones met de wandelende duim.
Misschien vind je dit ook handig om te lezen!
Inspirerende VNRT Therapeutendag in het najaar van 2026 in Ede
Kom ook naar de inspirerende VNRT Therapeutendag voor alle (reflexzone-)therapeuten op vrijdag 30 oktober 2026 in de ReeHorst in Ede.
In het Vakblad Natuurlijke & Integrale Gezondheidszorg in 2025
In 2025 verschenen er vier artikelen over reflexzonetherapie in het Vakblad Natuurlijke & Integrale Gezondheidszorg. Een terugblik en overzicht.
Thema VNRT 2026: De taal van het lichaam
Elk jaar gaan de VNRT-commissies aan de slag met een nieuw thema. De VNRT-districten hebben bijscholingen hierop afgestemd en tijdens de `Week van de Reflexologie´ in september wordt er vanuit de vereniging extra aandacht aan besteed op Social Media.


